Türkiye
Amanos Dağları Eteklerinde Bir Yörük-Türkmen Köyü
📍 Erzin / Hatay

Amanosların Eteğinde Tarihi Bir Akdeniz Köyü

Başlamış; verimli narenciye ve zeytin bahçeleri, şifalı içmeleri (kaplıcaları), Oğuz boylarına uzanan köklü Yörük-Türkmen kültürü ve İstiklal Madalyalı gazileriyle Hatay'ın en kadim yerleşimlerindendir.

11. yy Yörük-Türkmen
Şifalı İçmeler & Kaplıca
Madalyalı İstiklal Gazileri

Kültürel Değerlerimiz, Şiirler ve Yörük-Türkmen Kelimeleri

Sponsorlu

Köyümüzde Eskiden ve Günümüzde Kullanılan Bazı Kelimeler

Abari.......... Şaşırmak, heycanlanmak
Ahrap.........  Akrep
Ahırık............Balgam
Ahretlik.......Ahiret kardeşi olan kadınlardan her biri.
Ağme...........Yanları açık,üstü kapalı barınak
Ağıcak........Zakkum
Alamalık......Büyükçe taş
Anarya .......Geri gitmek 
Amanat .......Emanet
Ariye gitmek.Ziyan olmak 
Asbap..........Giyisi, giyecek
Aşlanık etmek....Şaka yapmak.
Avarlık ........Kış sebzesi
Bağır  ...........Göğüs,Sine
Bar.................Kir,pasak
Bider ...........Tohum

Birbişe .........Birşey 
Baaçaa ......... Bahçe
Bibi .............. Hala
Bayaktan....... Az önce
Bamiye ......... Bamya
Baldırcan ...... Patlıcan
Belben ........... İncir pestili
Beribenzer....... Sıradan,alalade
Berkitmek ......Sıkıştırmak
Beygir  ...........At
Bitdi ...............Biraz
Bıldır ............Geçen yıl
Bambıl .........Kurtçuk, küçük kurt
Booon ..........Bu gün 
Bocit  ............Sürahi 
Böcü..............İpek böceği
Böğür  ..........Kaburga altı boşluğu
Bre  ...............Hey,Vay şaşırma ünlemi
Buturak........ Ekinler içinde biten,yapışkan dikenli ot
Buyda ...........Buğday
Büzzük...........Makat,kıç
Cardın  .........Büyük fare,sıçan
Carıs..............Arsız.terbiyesiz
Caymak ........Vazgeçmek
Caggavı ........Geveze,dedikoducu,hoppa
Cazı.................Cadı
Celfin  ............Piliç
Cılbak ............Çıplak
Cıba   .............Domuz yavrusu
Cıındırık .........Etin sinirli,yağlı ve derili kısmı
Cilis  ...............Tamamen,İyice
Cibelik  ...........Tamamen,büsbütün 
Cibilliyetsiz......Soysuz,südü bozuk
Çıtıf..................Üzümün küçük salkımı                  
Cuvara ............Sigara
Cıncık  .............Cam tabak,Bardak
Cırlavık .............Ağustos böceği
Curruğu çıkmak.Çok ıslanmak                 
Cücük   .............Civciv
Çala....................Bebek,çocuk,olmamış meyve
Çavşak ............  İrice çakıllı kum,
Çavşımak..........Yemeğin bozulmaya başlaması
Çarkıt   .............. Eski,bozuk
Çebiş    ............. Keçi
Çeten.................Saman ölçüsü
Çapıt     :.............Kumaş parçası
Çepel    ............. Bulaşık
Çetil      :..............Portakal fidanı
Çıntırık.................Fiske
Çimmek ........... Banyo yapmak,yıkanmak
Çir         ............. Kayısı kurusu
Çomça    ...........Kepçe
Çöğdürmek......İşemek
Çöz..................Bumbar bağırsak.Bağırsak yağı
Çukurağa..........Çukurova,Seyhan (Adana) ovası
Çul         .............Kıldan yapılmış kaba dokuma
Dalamak ..........Köpek ısırması,azarlamak
Darı        ........... Mısır
Darbız................Toprağı,nemlendirerek tava getirme
Damdıra  ........ Telli saz
Deşirici    ........ Dilenci
Deplek    ......... Darbuka
Delananlı ....... Delikanlı
Dağnemek..... Bakmak
Depik  .............Tekme
Dıkıl  ................Gir
Dığrak..............Güzel,şık,çevek,derli toplu canlı
Dikeç .............. Dalların altına konulan
                 destek,Direk
Dinelmek .......Ayakta durmak
Dombalak..... Takla atmak
Döş  ...............Göğüs,sine
Döğme  ........ Döğülüp kabuğu çıkarılmış buğday
Dulda  ........... Kuytu,siper,rüzgar gelmeyen yer
Düven ............Dükkan
Devlit...............Değirmen
Deyis ( Deyyus ) karısının ya da kendisine çok yakın bir kadının namussuzluğuna, erkeklerle düşüp kalkmasına göz yuman, aldırmayan kimse anlamında sövgü sözü.
Dümbük ........Kadın satıcısı
Ebbet  ............Tembel,Zavallı
Eletmek..........Götürmek,ulaştırmak,iletmek
Ese .................İsa
Eserekli............Delişmen,deli,saralı,sarhoş
Elbiz..................Örümcek ağı
Eli eğri ...........Hırsız
Essah ............Sahiden,Doğru
Eskaa  ..............Yanık odun
Eşgere ...........Açıktan,Gizlemeden
Ellaham .........Herhalde,Zannederim
Evlek ...............Dönümün dörtte biri,kadar arazi
Evraaç............ .Ekmeği çevirmek için ağaçtan yapılmış yassı ağaç
Fasiliye ...........Fasulye
Fıncıtmak .......Kaldırp atmak
Fısmak............Çömelmek
Firik .................Olmaya yakın buğday, ateşte kavrulmuş taze buğday
Fol....................Topaç
Fortaal  ...........Portakal
Gabala ...........Toptan
Ganırtmak.......Bir şeyi bükerek yamultmak
Gapıt............... Erkek paltosu,kaban
Gapsalık .........Eğreti ahşap kapı
Gariptos...........Ogaliptus ağacı
Gavsara ..........Küfe
Gever...............Su sapağı
Gayri.................Bundan böyle.bundan sonra.
Gıllik ................Küçük
Gındırgaç .......Tahterevalli
Gişi..................Koca,er
Gidişmek ........Kaşınmak
Gurdalamak ...Karıştırmak,Oynamak
Guzlamak........ Doğurmak
Gulunç .............Omuz.Sırt
Gübülük.......... .Köpek Yavrusu
Gücele..............Zorla,güçlükle
Güdük ............ .Kısa boylu
Go golamak ....Dedikodu yapmak
Gop....................Koş
Göbelek.......... .Mantar
Gön ..................Deri,meşin
Gönenmek.......Refaha kavuşmak,faydalanmak
Goyurmak ........Bırakmak,salıvermek
Hayma ..............Üstü ağaç dalı ile örtülü gölgelik,çardak
Haçça.................Hatice
Habban .............Kuş avlak için kuralan tuzak
Halbır................  .Kalbur
Hambelis ..........Yaban mersini
Harnıp ...............Keçiboynuzu
Hayıt....................Sıcak bölgelerde yetişen bir ağaççık
Hezlemek:.........Gizlice takip etmek,izlemek
Helik ..................Küçük taş
Helke..................Kova
He....................... Evet
Herkiş ................Herkes
Hıllangaç ......... Salıncak
Hımbıl ...............Uyuşuk,tembel,bir oyun
Hışva .................Ivır,zıvır
Hindi .................Şimdi
Hüsün................Susun
Horanta ............Ev halkı
Hoyuk................Korkuluk
Hösüün ............Hüseyin
Hüttük kuşu......Geceler ormanda öten bir kuş türü
Ihmak ...............Çökmek
Irafazı (Rafazi)..Şii mesebinin bir kolu
Iralanmak...........Sallanmak
Irbık.....................Metal su kabı
Işgın ..................Filiz
İredo..................Radyo
İrbehem ...........İbrahim
İlağan ...............Leğen
İrişgin................Et sucuğu
İta.......................Un elerken dökülmemesi için
                            yere serilen sergi
Irz.......................Namus
Irzı kırık...............Namussuz
Kah ....................Kenar
Kalın ................Gelin olacak kıza erkek tarafına 
                verilen para,armağan,çeyiz
Kapıyı gığındırmak.. Kapıyı aralamak 
Karcaşmak......Krışmak,birbirine girmek
Karakura ........Kabus,karabasan
Keçik...............Yardımlaşma
Kekmek...........Kuş gagası
Kelp ................Köpek,İt
Kelep..............İp yumağı
Kemun...........Kimyon
Kemçik......... Yamuk,eğri
Kırtıl ...............Mısır unundan veya buğday unundan bazlamanın 
                parçalanılarak üzerine pekmez yada şeker dökülerek
                yapılan birtür tatlı.(Eskiden köyümüzde yapılırdı)
Kınnap...........Birçeşit ip,Çuval ipi
Kirtik...............Kullanılarak küçülmüş,sabun parçası
Körez .......... Sigara izmariti
Kertiş............Kertenkele
Kepmek.........Yıkık,yıkılmak
Kernip.......... Su kabağı
Kötek ...........Dayak,patak
Kömeç ....... Ebegümeci
Köşger ........Ayakkabı tamircisi,Saraç
Könçek .......Kilot,don
Küpeli .........Kulplu kazan
Kuşhana..... Küçükçe   tencere
Kürrük.........Eşek yavrusu,sıpası
Mangır........  Para
Maşallah.....Eskiden ninelerimizin taktığı  gümüş başlık
Maştala .......Sebze fidanı
Malamat ..... Rezil,rüsfa
Mantız ..........Mangal
Mavra ..........Yalan,asılsız söz
Merkep.........Eşek
Mıh ...............Çivi
Mığribi..........Geçmişten,olacaklardan haber veren kişi,kötü insan
Miltan............Gömlek
Miyirsek........ Yavrusunu çok seven insan ve hayvan.
Murt ..............Yaban mersini meyvesi
Müzevir.........Arabozucu,Dedikoducu,lavf teşıyıcı
Motur............Traktör,Motosiklet
Möhteç.........Muhtaç,Yarıma ihtiyacı olan
Namtı............Sapsız bıçak
Nemarek.....Neme gerek
Nedicin .......Ne yapacaksın
Naylon.........Traktör römorku,plastik
Naakıt .........Ne zaman
Omisilli........Çok güzel,iyi ,hoş
Ona ağışıyor..Ona özeniyor
Örklemek.......Hayvanı bağlamak
Ötürük............İshal
Öykünmek.....Alay etmek,taklit etmek
Paklavı ...........Baklava
Palaz...............Keçi kılından, pamuktan dokunmuş kaba kilim, yaygı 
Pambık...........Pamuk
Pança ............Avuç
Papıç..............Terlik
Pel pel bakmak  :Garip garip bakmak
Pısmak.......... Saklanmak
Pinnik..............Kuluçka
Pırtı..................Değersiz seş,bez parçası
Pıttır................. Bırak
Peyiktirmek ....Geri gelemiyecek şekide uzaklaştımak
Potuk................Deve yavrusu
Püsük ..............Kedi
Püren...............Fundagillerden süpürge çalısı
Sakızlık ...........Menengiç ağacı,yabani Antep fıstığı
Saplıcan...........Zatürre
Seyip................Başıboş,sahipsiz
Sepeti seyrek ..Aklı kıt
Seyirtmek..........Bir yere doğru,hızlıca gitmek,koşmak
Sille....................Tokat
Sıvışmak............Haber vermeden gitmek,kaçmak
Sırt ....................Giysi,elbise
Sıttaşer..............Şerli,Hem suçlu,hem güçlü
Sivtinmek..........Zaman geçirmek,Oyalanmak
Sıypmak............Kaymak
Sundurma....... Yağmuru,güneşi engelemek için kapı veya
                            duvar üstüne yapılan saçak.
Söbü..................Oval,yumurta biçimli
Sömek................Çaydanlığın su akan yeri
Şaplak...............Tokat
Şire ...................Şeker,tat
Şak....................Dilim,parça
Şahbaz.............Becerikli,eli iş görür
Şarmıta ...........Hoppa kadın
Şıfan.................Yulaf
Şirincelik............Eskiden nişan öncesi yapılan tören
Şelek ...............Sırtta taşınan yük
Şora ................ Şurası
Şor vermek......Laflamak,sohbet etmek
Şirnimek .........Şımarmak
Şavk.................Işık,aydınlık
Teleme ...........Keçi sütüne incir sütü katılarak yapılan
                   yoğurdumsu bir yiyecek
Teberik........... Armağan,andaç,emanet
Tahlemek........Planlamak,tasarlamak
Temek.............Karpuza açılan pencere(Konrol için )
Teleme.............Ağız veya taze süte incir sütü damlatılarak yapılan süt kestermesi.
 (Çoban yiyeceği)
Teres................Pezevenk,eşcinsel
Tebelleş ..........İstenmediği halde gitmeyen,Musallat
Teşt ................. Büyük kazan
Tırık ..................Maki türü ağaç bir ağaç,Akdeniz bitkisi
Tırıp..................Çok,bol
Tiyek ................Asma yaprağı
Tosbağa......... Kaplumbağa
Tomotıs ...........Domates
Toroşan............Yeni büyüyen çocuk
Tort...................Çokluk,sıklık
Umsuluk olmak..Hayal kırıklığı yaşamak,beklenen bir durumun,
heves edilen bir şeyin gerçekleşmemesi.
Uğrun.............. Gizli
Urup................ Çeyrek
Üllüz..................Zayıf,çelimsiz
Yağlık................Baş örtüsü,yazma
Yazı..................Ova
Yazmak...........Halı,kilim gibi şeyleri yere sermek
Yekinmek........Ayağa kalkmak
Yıni,yeğni ........Hafif,ağır olmayan
Yoolleki ...........Abartı
Yolak................Patika,keçi yolu
Yörep ...............Yokuş,rampa
Yaykanmak......Yıkanmak,banyo etmek
Yok ...................Hayır
Yusup ..............Yusuf
Yüklü................Hamile
Yüzyapışkan... Bukelemun
Yalbırdak ........Çıplak,dön gömlek
Zahar...............Galiba,herhalde,herhalde
Zavar ................Hayvan yemi
Zibil................... Hayvan gübresi,Çöp
Zırbıt..................Ağır
Zıplık gibi..........Etli butlu,iri yarı.
Ziv ziv gezmek..Avare,boş gezmek
Zıbarmak .........Uyumak
Zumzuk ............Yumruk

Atasözleri, Ahlar (Beddualar) ve Şiirlerimiz

 

YENİLE BİR DESTAN DİZDİM
BAŞLAMIŞI BAŞA YAZDIM
ÇOK MEMLEKET ÇOK YER GEZDİM
İLLA BAŞLAMIŞ BAŞLAMIŞ
 
Başlamış'ı ziyaret eden adı bilinmeyen bir aşığın köyümüzü çok sevdiği için yazmış olduğu dörtlük.
 
 
Önemli yemeklerimiz
 
1- Ekşili Çorba (eşgili çorba)
2- Toğga
3- Köy Tavuklu Döğme Pilavı
4- Patlıcan turşusu 
5- İçli köfte
6- Börek çorbası (Yüksük çorbası )
7- Çökelekli börek
8- Sarmaiçi (kısır)
9- Kömbe'dir.
 
Köyümüzde Kullanılan Atasözleri ve Beddualar
 
ATASÖZLERİ
 
Ana ile kızı çeneleşmiş,aklı eksik inanmış.
Analı oğlak yar'da oynar,anasız oğlak yerde oynar.
Ark altından tarla bağışlamak.
Aslı hu,nesli hu.
Aptal doydu da, Haydar mı kaldı.
Ateş olmayan yerden duman çıkmaz.
At olupta kuyruk sallamak
Daş uzaktan gelmizmiş.
Delisi olmayanın ulusu olmaz.
Deveyi havudu ile yutmak.
Geldi kovulmaz, doğdu boğulmaz.
Değene taş gibi,değmeyene düş gibi.
Eceli gelimiş it,Cami duvarına işermiş.
El kekmez kuş olmak.
Elden gelen öğün olmaz,o da vaktinde gelmez.
Ekine girmiş it gibi gitmek.
Emanetin bağrı yuka olurmuş.
Et,balık,kelle bunlar yenir elle.
Elin delisi olmaz, deli ocaktan gerek.
El ağzıyla çorba içenin ağzı yanar.
Ergene (Bekar'a) avrat boşaması kolay olur.
Eşşeği süren osuruğuna katlanır.
Fakiri döveceğine sırtını(elbisesini) yırt.
Gelin kaynana toprağına çekermiş.
Güzele yar,çirkine çor(hastalık) eksik olmazmış.
Göl yerinde su eksik olmaz.
Hem nalına,hem mıhına vurmak.
Isıracak it dişini göstermezmiş.
İmirin iti gibi koşturmak.
İnsanı,kayıran'da bir,çekip çenedini (Bacak ) ayıran'da bir.
İte dalanacağına,çalyı dolan(Kötülükten,beladan uzak dur.)
İt ürer yel götürür.
İt'i anda taşı eline al.
Kaldık oğlan,uşak eline kulluk eyle geline.
Kavurganın kızanı sıçrar.
Kır atın yananda duran ya huyundan ya suyundan.
Köşger sevdiği gönü yedi kere yere vururmuş.
Kötü avrat dile yavuz,kötü bıçak ele yavuz.
Kuştan korkan darı ekmez.
Müstahak olmayan kafaya taş değmez
Oyun bilmeyen gelin yerim dar dermiş.
Oha var,öküz durdurur.Oha var,zelve kırdırır.
Otu çekte köküne bak.
Öfke gelir göz kararır,öfke gider yüz kızarır.
Saman altından su yürütmek.
Suyun yavaş akanından,insanın yere bakanından kork.
Söylesem söz, söylemesem içim dışım köz.
Terazi var,tartı var,her işin bir vakti var.
Uzun eska sonuna kadar yanmaz.
Üzüm üzüme baka baka kararır.
Var sarlanır, yok ta çullanır.
Ver yiyim,ört yatim.
Yel esmezse, çöp ıralanmaz (Sallanmaz).
Yiğidi öldür,hakkını inkar etme.
Yoldan giden yorulmaz.
 
BEDDUALAR
 
Adı batasıca.(Soyun kurusun)
Aptalın kestiğine muhtaç gidesice(Evlenemeyip bekar kalasın).
Ayacığın gırıla.
Azılı,bangış.(Domuz)
Boyuna boz ipler ölçülesice.(Ölesice)
Canının epçiği uçasıca.
Cibilliyeti bozuk.(Soysuz)
Ciğerleren lapır lapır döküle.
Dili boğazına akasıca.
Elinin körü.(Bıktırıcı,usandırıcı bir azarlama sözü)
Gızzılgurt  (Oh olsun,beter ol )
Irgıcığın ırıla.
Gannın görede,kucağın görmeye.
Gavurun keyişin çocuğu.
Karaltın koka emi.
Odun ocağın yana.
Parça pinçik olasıca.
Soyka çıkasıca  (Bir insan öldüğünde üzerinden çıkan elbiseler) 
Sürüm sürüm sürünesice
Töremiyesice. (Soyun kurusun)
Yanağra dutasıca.
Yüzünü yüğücüler yıkıyasın.(Ölesin)
Zıkkımın kökü.(Kızgınlık esnasanda söylenen bir söz.)

 

KÖYÜMÜZÜN MEHMETLERİ

Yılışır gülmez Salih'in Memmet

Davuldan merkalı Fehmi'nin Memmet

İnadı zorlu Güccük Memmet

Kıdemli bekçi Haceli Memmet

Yarım Doktor Cündü Memmet

Burnu büyük bakkal Memmet

Yarım molla aşık Memmet

İşten yılmaz Dede Memmet

Köyün hamalı Cırık Memmet

Matrak laflı topal Memmet

Yarım berber Eminecik Memmet

Üveyik kelleli Alacık Memmet

Küfürü zorlu Çoban Memmet

Kenan'dan meraklı Şevket'in Memmet

Yanı pırtık Hacımulla Memmet

Hepsini rahmetle anıyoruz.

 

Ünlü Halk Ozanı Başlamışlı 

 
Dörtyol Kültür ve Sanat Derneği Başkanı Yavuz: "Osmanlı arşivlerinden çıkartılan belgelerde, Dadaloğlu'nun nüfus kayıtlarının, Erzin ilçesi Başlamış köyü olduğu görülüyor" Dörtyol Kültür ve Sanat Derneği (DÖKSA-DER) Başkanı Fevzi Yavuz, Osmanlı arşivlerinden çıkartılan belgelerde, Dadaloğlu'nun nüfus kayıtlarının, Erzin ilçesi Başlamış köyü olduğunun görüldüğünü iddia etti.
 
 
Yavuz, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Dadaloğlu'nun nerede, nasıl öldüğünü tam olarak belirleyemediklerini, ancak doğum yerinin Hatay'ın Erzin ilçesine bağlı Başlamış köyü olduğunun kayıtlarda mevcut olduğunu savundu.Halk ozanı Dadaloğlu'nun adının, bir zamanlar doğup büyüdüğü ve gençlik yıllarını geçirdiği bölgede bir bulvara ve ya meydana verilmesi için Hatay Büyükşehir Belediyesine müracaat ettiklerini ifade eden Yavuz, "Dadaloğlu'nun Oğuzlar'ın 24 boyundan biri olan Avşar boyundan olduğunu, Osmanlı arşivlerinden çıkartılan belgelerde nüfus kayıtlarının Erzin ilçesi Başlamış köyü nüfusuna kayıtlı olduğu görünmektedir. Dadaloğlu'nun adının bir meydan ya da bulvara verilmesi konusunda olumlu sonuç çıkacağını düşünüyoruz" dedi.Osmanlı Arşiv Uzmanı ve tarihçi Mehmet Akif Terzi ve Ahmet Ergün'ün hazırladıkları Payas sancağı nüfus kayıtlarında, Dadaloğlu lakaplı Veli'nin 1816 yılında Erzin ilçesi Başlamış köyünde doğduğunun yer aldığını belirten Yavuz, bu ünlü ozanın adının yaşatılması için bölgede uygun bir yere isminin verilmesi gerektiğini söyledi.
Kaynak: AA
 
                                                              BAŞLAMIŞTA RAMAZAN BAYRAMI

    Bayramdan bir kaç gün önce evlerde genel bir temizlik ve kömbe (Kömbe,ramazan bayramlarında yöremizde yapılan,içinde çeşitli baharatlar bulunan küncülü (Susamlı) ve tatlı bir çörek türüdür.Sitemiz galerisinde bulunan kömbe ise kıymalı olarak yapılan sacda pişirilen bir yemektir.Bayram öncesi Erzin,Dörtyol,İskenderun ve Osmaniye'ye gidilerek çocuklara ve ev halkına yeni giysiler alınır,bu giysilere bayramlık denirdi.Arife günü tüm köy halkı mezarlığa gider,mezarlar temizleniri ve murt (Mersin) çalısı dikilerek dualar edilir.Bayram günü,erkekler Bayram namazına giderler.Bayram namazından çıkanlar cami önünde sıraya girerek biribirleri ile bayramlaşırlar.Küçükler büyüklerin ellerinden öper,büyüklerin araya girmesi ile küskünler barışır.Bayram namazandan döndükten sonra evdekilen baba7nın elini öperler,Çocuklara harçlıklar verilir.Bir ay süren orucun ardından hazırlanan mükemmel bir kahvaltı yapılır.Köyümüzde,taze ve sıcak bazlama,çökelek,çay,yumurta,peynir,zeytin salatalık  ve domates giibi mevsimine göre sofraya yicek servisi yapılırdı.Son yıllarda kimse bazlama yapmaz oldu,artık bakkladan veya fırından pide almaya başlandı.Eskiden yer sofralarında kahvaltı ve yemek yenirken,günümüzde masada ve herkese ayrı tabakta servis yapılmaya başlandı.Kahvaytı sonrası önce büyükler ve yakın komşularla bayramlaşmaya gidilir.Eve gelenlere mutlaka kömbe,şeker,çikolota ve meyve suyu kolonya ikram edilirdi..

 

                                                                         KURBAN BAYRAMI

 

  Kurban bayramı öncesi kurban kesecek erkek ve kadınlar Erzin,Dörtyol ve Osmaniye'de kurulan kurban pazarlarına gidilir.Yoğun pazarlaklar sonucu alınan kurlanlıklar eve getirilir.Bayram öncesi imice usulü komşularla birlikte yufka ekmekler açılır.Ev halkına bayramlıklar alınır.Ramazan bayamında olduğu gibi arefe günü mezarlık ziyarete yapılır.Elerde temizilik yapılır,ikramlıklar alınır.bıçaklar bilenir.Evde ve komşularda kurban kesemeyenlerin kurbanının bilen akraba ve komşular keserdi.Bayram namazından sonra kurbanlar kesilir,kesilen hayvanların derileri T.H.K urumuna veya bir hayır kurumuna verilrdi.Sabah kahvaltı yapılmadığı için kebap için mangal yakılır,salat yapılır,kepaplar şişe taklarak pişirilir ve bu yemkler öğle vaktine kadar devam eder.Kesilen kurbanın etlerinin bir kısmı kesemeyenlere dağatılır,bir kısmı eve eyrılır,diğer bir kısmıda ziyarete gelenlerle yenir.Bayramın birinci günü et kurban kesme ve kurban etinin hazarlanması ve daıtılması ile geçer.İkinci bayram günü ,bayram ziyaretleri yapılırdı.

 

                                                BAŞLAMIŞTA KIZ İSTEME ADETLERİ

    Başlamışta evlenmeler genellikle erkek çocuklar askerden geldikten sonra olurdu.Evlenecek olan gence kimin kızını istediği sorulurdu.Genç evlenmek istidiğini anne ve babasına söyleyemez,en yakın arkadaşına istediği kızı söylerdi.Arkadaşı da oğlanın anne ve babasına söylerdi.Eğer uygun görülürse kız istenmeye gidilirdi.Buna düğürcü denirdi.Düğürcü gidilen yer kimseye söylenmezdi,gizli tutulrdu,şayet gizli tutulmazsa oğlanı ve kızı istemeyenler kızı ve oğlanı kötüleyebilirlerdi.Oğlanın anası ve akrabaları üç dört kadın kız evine giderler.Kız evine varınca,kızı gözden geçirerek incelerler.Hoş beşten sonra kahve içilir.Oğlanın annesi "Allah'ın emri",peygamberin kavli ile sizden yakınlık umuyoruz.Ağadan at istemeye geldik.Verirsen biner gideriz,vermezse döner gideriz"diye açılır.Erkek tarafının bu istiğini bildirmesi üzerine kız tarafıda"bir düşünüpdaışalım,soralım"derler.Kız evi oğlanın ne iş yaptığını,nerede oturduğunu,evi olup olmadığını,çevredeki davranışları,içki,kumar gibi kötü alışkanlıkarı olup olmadığını araştırırlardı.Kızın da gönülünün olup olmadığı öğrenilir.Yakın akrabalara danışılır,onların görüşlari alanırdı.Kız zorla gönülsüz olarak kimseye verilmezdi.Evlenmelerde genellikle sülalelere önem verilirdi.Kzını hatırı sayılır aileden olmasına özen gösterilirdi.Hem kızın,hem de erkeğin seçiminde iyi,güzel,çalışkan,hünerli,becerikli olması aranırdı.Bir kaç gün sonra oğlanın annesi kız evinden cevap almaya gider.Kız verilecekse "erkek düğürcü gönderin."Verilmeyecekse "hiç düğürcü göndermeyin.Kısmetinizi başka yerde arayın."derlerdi.Vereceklerini anlayınca oğlanın babası,yakın akrabalardan ve çevreden hatırı sayılırkimselerden birkaç kişi kız evine giderlerdi.Kızı"Allah'ın emri,peygamberin kavli ile istenirdi.Kızı"Hayırlı olsun"diyerek verirlerdi.Kızın verilmesine söz kesimi denirdi.Oğlan evinden getirilen bir sandık lokumve bisküvi (Pisgevit ) dağıtılır ve yenirdi.Buna "Şirincelik" denirdi.Artık günümüzde lokum bisküvit pek yenmemekte,onun yerine baklava yenmektedir.Lokum veya tatlı yakın akrabalar ve komşulara da dağatılırdı.Böylece istenilen kızın verildiği çevreye duyurulmuş olurdu.Aradan bir kaç hafta geçince kız evinin isteğine göre oğlan evinden kız evine bir iki tepsi baklava ve bunun yanında da kıza bir bohçada giyecek ve çeyizlik bez,iplik,bilezik gibi öteberi gelirdi.Bunları oğlanın yakın akrabaları getirirdi.Gelen tatlıdan bir miktarı da oğlan evine gönderilirdi.Orada bulunanlar yerler ve kalanı da konu komşuya,yakın akrabara dağıtılırdı.Oğlan evinden öteberi getirilenler o gün öğle yemeğini kız evinde yerlerdi.Kız evinden gelen kadınlara kenarı boncuklu ve oyalı örtü,çocuklara önlük,mendil verirlerdi.

 

                                                                      NİŞAN

 

     Kızını sinisi geldikten sonra oğlan evinin zenginliğine göre bir ve ya ik ay sonra nışan yapılır.Nişan genillikle perşembe günü öğle namazından evvel olurdu.Nişandan bir gün önce yakın akrabalar,komşular ve tanıdıklar nişana davet edilir.Eskiden "okuntu"(ddavet etmek ) olarak kahve,mendil,şeker,havlu gibi hediyeler verilirdi.Şimdi okuntu yerine davetiye verilmektedir.Okuntuyu alan daha fazlası ile para veya hediye alarak nişana katkıda bulunurdu.Okuntuyu genillikle orta yaşlı ağazı laf yapan bir kadın dağtırdı.Nişan günü kız evinde taplanılalar ,kız kız süslenir ve şenlik yapılırdı.Oyunlar bitince oğlan evinin imkaanlarına göre kıza altın,zincir,küpe,beşli,tokalı ve saat gibi çeşitli ziynet eşyaları takılırdı.Kıza takılan bu süs eşyalarına" takı "denirdi.Kızın çok yakın akrabalarına oğlan evinden hediye olarak elbiselik,gömlek vs gibi öteberi getirilirdi.Nişanda kız ve oğlan evinden gönderilen hediyeler bir "tellal"tarafından yüksek sesle"oğlanın babasından bir çift bilezik".oğlanın "anasından bir beşli darısı oğluna kızına.."diyerek bağırırdı.Köyümüzde eskiden bu çağırma işini rahmetli Darıcı Ayşe yapardı.Nişanda ailenin büyüklerinden biri konuşma yaparak kız ve oğlanın yüksükleri takılırdı.Nişanda takılan ve felen öteberileri çağıran tellal a da kız evinden bir baş örtüsü verilirdi.Nişanda biriken paralar ortaklaşa evlenecek gençlere harcanırdı.Yarısı kız,yarısı oğlan tarafına verilirdi.Nişandan sonra oğlan evinden gelenlere kız evinde yemek verilirdi.Yemekten sonra herkes evlerine giderlerdi.Nişandan bir kaç gün sonra kız evinden oğlan evine bir bohçada oğlanın annesine,babasına ve kardeşlerine hediye giderdi.Düğün olana kadar da oğlan evi her bayramda kız evini ziyaret ederek hediyelik ve çeyizlik eşyalar götürürlerdi.Bilhassa kurban bayramında gelinliğe bir kurbanlık getirilirdi.Ounun için de bir an önce düğün yapılmak istenirdi.Eskiden nişanlı durmak 2-3 aydan,bir iki yıla kadar sürerdi.Kız ile oğlan nişanlılık devresinde biri birlerini görürlerdi.Ayrıca kız evi kadınların yardımı ile nişanlılar gizlice buluştururlardı.Alenen görüşmek kız babasının tarafından uygun görülmezdi.Çünkü nişan buzulursa,kız evlilik şansını kaybetmiş sayılırdı.Nişandan sonra hummalı bir şekilde düğün hazırlıkları başlardı.Aslında kız için hazırlık doğduğu zaman başlardı.Kız büyüdükçe namaz seccadesi,halı,kilim,örtü,oya,nakış gibi çeyizler hazırlanırdı.Günümüzde artık nişan yapılmaz oldu.

 

                                                           EVLENME (Düğün )

 

    Nişandan sonra her iki tarfta düğün hazırlıklarına başlarlardı.Başlamış ve çevresinde nişan ve düğünler genillikle portakal ve ekin hasadından sonra yapılırdı.Günümüzde insanlar hesabını kitabına yaparak yılın her zamanında düğün yapmaktadırlar.Düğün tarihini oğlan ve kız evi birlikte kararlaştırılardı.Düğünden önce resmi nikah yalımazdı.Günümüzde,düğünden önce resmi nikah yapılmaktadır.Düğünler eskiden Çarşamba günü başlar,Perşembe günü sona ererdi.Günümüzde cumartesi ve paza günleri yapılmaktadır.Düğün olacağı hafta oğlan evine cuma günü davul gelir ve devamli çalınırdı.Eskiden Başlamıştaki düğünlerde,davulu aptal Hösüün (Hüseyin ) ve çocukları çalardı.Cumaertesi günü öğleyin oğlan evinin önündeki büyük bir ağaca bayrak asılırdı.Bayrağın tepesine de bir soğan dikilirdi.Gençler soğanı düşürmek için tüfek ve tabancalarla soğana ateş ederlerdi.Soğanı düşürene hediye olarak yeni işlemeli bir mendil veya havlu verirlerdi.Bayrak merasiminden sonra misafirlere yemek verilirdi.Buna bayrak yemeği denirdi.Düğünlerde cumartesi günü  gece kız evinde kına yapılırdı.Bunada "kına gecesi"  denirdi.Cumartesi günü öğleden sonra oğlan evinden kız evine deplek (Darbuka) çalarak gündüz kınasına giderlerdi.Giderlerken kız evine,bir tepside kıza giyecek öteberigötürürlerdi.Kız evinde oyunlar oynanır,şenlikler yapılırdı.Akşam yine kız evine gece kınasına gidilir,yine oyunlar oynanır,şenlikler yapılırdı.Sonra oğlan evinden gelen çerezler dağıtılır yerilirkızın eline kına vurulurdu.Kına vurulurken şu ağıtlar yakılırdı:

Kınayı etir ana
Parmağın batır ana
Bu gece misafirem
Koynunda yatır ana

                                   Sıra sıra söğütler
                                   Kızlar biribirini öğütler
                                   İzin verin yiğitler
                                   Kına yakmaya geldik

Sıra sıra andızlar
Çift geziyor yıldızlar
Biz kınayı yakıcık
İzin verin ey kızlar.

    Cumartesi günü olan evinde erkekler toplanır,eğlenceler başlardı.Bu eğlenceler kimi zaman içkili olurdu.Olan evinde misafirlere yemek verilirdi.Davulla beraber oynanır,halaylar çekilirdi.Genellikle yönemizde,halebi,kaba,üç ayak,ağır halay,dağlı,kartal oyunu Kırıkan üş ayağı veya milli oyunlar oynanırdı. Eskiden,köyümüzdeki düğünlerde en iyi halayı İlyas YÜCEL (Ötlek İlyas),Ökkeş KOCAOĞLU (Kocaoğlan),Hsan ÖZGÜVEN (Hasan Paşa )Ökkeş COŞKUN (Çot Ökkeş ),İrfan ÖZTÜRK (Oklu),Mehmet CENGİZ (Danaboruk ) çekerlerid.Hasan paşa çok güzel lorke oynardı.Eğlenceler sabaha kadar sürerdi.Pazar günü öğleyin oğlan evinde düğün yemeği verilirdi,Mevlüt okunurdu.Hediyeler düğün evine,para ise damat ve babasına verilirdi.Damat bir berber tarafından traş edilir.Buna damat traşı denirdi.Öğleden sonra gelin almak üzere kız evine taksi (otomobil),kamyon,minibüs ve otobüslerle gidilirdi.Düğün alayında oynayan,halay çeken gençlere,davul ve zurnacıya mediller dağatılırdı.Gelin taksisine ipekten yazma bağlanır,düğün alayında bulunan diğer araçlara renkli eşarplara bağlanırdı.Kız evinde oğlan evinden gelen gençler halay çeker ve çeşitli türküler söylerlerdi.Bu türkülerden bezıları;

Dama vurdum bir depik
Damın duvarı kepik
Gız ben seni alarım
Korkarım eller öpük.

     Gelinin çeyizleri araçların üstüne yüklenirdi.Gelin evden çıkmadan erkek kardeşi kırmızı kurdelayı salavat getireter iki kere çözere üçüncüde bağlardı.Gelinin erkek kardeşi yoksa,amcası,dayısı amca çocukları gelinin kuşağını bağlardı.Gelinin babası veya kardeşi kızı gelin arabasına bindirirdi.Gelin arabasına damat,damadın babası,kız kardeşi ve gelinin kız kardeşi binerdi.Gelin arabaya alkışlarla bindirilir,gelin arabası uzak yollardan gezdirilerek oğlan evine götürülürdü.Birfotoğrafçıya gidelerek topluca fotoğraf çektirilirdi.Gelin oğlan evine gelince kaynanası tarafından taksinin üzerine bir tabak dolusu buğday,şeker,bozuk para serpilirdi.Bunun anlamı;gelinin geldiğisenenin berekteli mahsul vermesi isteği içindir.Daha sonra sağdıç veya bir tellal tarafından geline ve damada para yardımı ve mal bağaşında bululurdu."Kaynanadan geline bir inek,kayınbabadan iki dönüm tarla,bahçe gibi".Gelini arabadan güveyi (Damat ) indirir.Gelin arabadan indirilirken gelin yada damat biribirlerinin ayağına basmak isterler.Hangisi daha önce basarsa evde onun sözünün geçeceğine inanılırdı.Gelin taksiden indiğinde elindeki kolonya şişesini etrefındakilerin üzerine serper,daha sonra şişe sert bir yere vurularak kırılırdı.Bu da gelinin kazasız,belasız eve geldiği içindir.Gelin arabadan indirildiğinde oğlanın babası,annesi ve diğer yakınları tarafından çeşitli para ve mal baışğnda bulunurlardı.Gelin odaya alınırken,kaynana kapı önünde durrak gelini damadın kollarının arasından geçmesini sağlamaktır.Bunun anlamı da;gelinin o aileye yakın olması ve iyi geçinmesini istemektir.Ayrıca geline bir avuç hamur verilerek kapıya yapıştırırırdı.Bunun anlamı,gelinin eve hamur gibi yapışması,bağlı olması içindir.Gelinin bulunduğu içeriye misafirler gelerek hayırlı olsun dileklerini ileterek dağılırlardı.Gelin eve geldiği zaman fakir bir ailenin çocuğuna gelin tarafından işlenmişsüslü bir yastık verilirdi.Çocuk o yastıkla damada,sağdıca ve akrabalırının sırtlarına,kollarına vurarak,bahşiş toplardı.O akşam geline çocuğunun çok olması için yumurta kavurması yedirilirdi.Akşam namazından sonra imam gelir dini nikah kıyılırdı.Nikahtan sonra gelin ile damat iki rekat namaz kılarlardı.Evlendikten bir kaç ay sonra resmi nikah (Beldiye nikahı ) yapılırdı.Şimdilerde düğün yapılmadan önce resmi nikah yapılmaktdır.Pazrtesi günü güveyi erkenden kalkarak kimseye söylemeden şehre giderdi.Akşam eve gelirken"yastık çerezi" diye adlandırılanyiecek çerez getiriridi.Pazertisi günü gelinin başı bağlanır,gelinin çeyizleri serilir eğlenceler yapılırdı.Gelen misafirler gelinin çeyizine bakarlardı.Bazı yerlerde Mevlüt okunur,gelen misafirler geline para ve hediyeler verirlerdi.Düğünden bir hafta sonra gelin ile kocası baba evine el öpmeye giderlerdi.O gün damada genellikle kızartılmış tavuk eti yedirilirdi.Daha sonra yakın akrabalar gelin ve damadı yemeğe davet ederlerdi.Aradan bin kaç ay geçtikten sonragelin kaynana geçimsizliği başlar.Bu yüzden bir senelik evliler anne ve babalarından ayrılığna sık sık rastlanır oldu.Günümüzde yeni evlenler hiç anne babasıyla hiç oturmadan ayrı ev açmaktadırlar.

* Köyümüzden,Sadi ÖZMEN,Emin ÖKTEM,Mediha İREN,Semiha ATİLA,Hatice ÇOT,Hanife ALPASLAN,Sultan YÜCEL,Fatma GEÇER ve hemşehrimiz Ayşegül DAYI'nın fakülte birirme tezinden yararlanılmıştır.Katkılarından dolayı teşekkür ederiz.  

 

                                                     KÖYÜMÜZDEN İLGİNÇ OLAYLAR

 

* 1965-69 yılları arasında köymüze birleşmiş milletlere görevlisi karı koca iki amerikalı geldi.Erkeğin ismi Can,kadını ise Maykıl dı.Köyümüz insanları kadına Maykılı derdi.Şu an yıkılmış olan Keskin'in kızının evini kiralayarak tamir edip oturdular. Köye bir kütpane açtılar.Kütüpane şu anki eski cami karşısında bulunan bakkalın yeride idi.ne gaye ile geldiklerini bizler bilemiyoruz.Deterjan kokusunu onların evine gitiğimizde duyardık.İlk wc matiği biz orada gördük metaldendi ve büyüktü,dışardaki tuvaletlerine yapmışlardı.

* Erzine okula giden çocukların, Demir-Çelik fabrika servisi ile okula gitmeleri,

* Erzin'e liseye giden öğrencilerin duraktaaraç beklerken kışın üşümemek için ateş yakmaları,

* Ramazan bayramlarında bütün köylünün çörek (Kömbe ) yapması,

* Ramazan ve Kurban bayramı arafelerinde köy halkının mezarlık ziyaretlerinde bütün mezarlara Murt (Yaban mersini ) çalıları dikmeleri.-,

* Köyümüz,İçme ve Ilacalarına (Kaplıcalara) girişte gelen ziyaretçilereden toprakbaztı parası alınması.

 

                                           KÖYÜMÜZDEN ÖNEMLİ OLAYLAR

* 1965 yılında köyümüze demircilik ve Marangozluk kursları açıldı,bu kurslar 4-5 yıl devam etti.O zamanın gençleri bu kurslara katılarak meslek edindiler.Her kursun ayrı hocaları vardı.Köyümüzden bu kursa katılıp mesleğini devam ettirens  (Köse Gazi )Gazi ARSLANKURT kaldı

* 1973 yılında köyümüze elektirik bağlandı.Elektirik verilişi sırasında o zamanın yetkilisi köyden bir çocuğun eline gaz lambası verdi,elektirik idaresi görevlisi şalteri indirerek elektirik verilince çocuk gaz lambasını yere çarparak kırdı

* 1974 yılında kıbrıs barış harekatı başladı.Harekat boyunca köyümüzde karartma uygulandı. (Karartma;savaş sırasında, düşman uçaklarının hedeflerini bulmalarını güçleştirmek, saldırılarından korunmak için, geceleri ışıkları örtme ya da söndürme biçiminde uygulanan önlemdir.)

* 1975 yılında köyümüzün yolları asfaltla

* 1976 yılında köyümüze kar yağdı.Portakal ağaçları zarar görmesin diye tüm köylü ağçlar üzerindeki karları temizledi.

* 1981 yılında köye PTT santralı kurdu.Santral rahmetli terzi Mehmet'in dükkanına kuruldu.Terzi Mehmet satral memurluğu yapardı.

* 1985 yılında kuraklık oldu,Ahmet BİÇER öncülüğünde"Modu modu "yapıldı.Modu modu eski bir gelenektir.
"Modu modu çağırmak"bazı yörelerde de görülen yağmur duası uygulaması eskiden yaygındı.Nisan-Mayıs ayları kurak giderse yaşlılar bu törene öncülek eder.Gençler ve çocuklar gündüzden bir korkuluk hazırlar,eski giysilerle donatır,karanlık basınca tören başlardı.Korkuluk,bir sırığın ucuna bağlanır.Evlerden torbalarla yiycekler toplanır.Herkesin bir araya gelmesi ile korkuluğu havaya kaldırırlar.Her evin kapısında,

"Modu! modu!


Anan kimden doğdu
Bir kaşık sudan doğdu
Ver Allah'ım ver
Kırk gün yağmur 
Elli gün çamur"

diye bağarırlar.Baırışı duyup,evden çıkanlar korkuluğa su döker,yağ,bulğur,un gibi yiyeceklerverir.Ertesi gün tarlalığa gidilerek toplananlar pişirilir.Pişirilen yemekler taş üzerine dökülerek elle yenir.Sonra gençlerden en deneyimlisi bir taş alarak,arkasına bakmadan köye doğru yürür,öbürleri onu takip eder.Tarladan alınan taş bir kuyu yada akarsuya atıldıktan sonra evlere dönülürdü.

* 1987 yılında köyümüze orta okul açıldı.

* 1987 yılında köyümüze kar yağdı.

* 1988-89 yıllırında köyün gençleri voleybola merak sarınca,köye üç tane voleybol sahası yapıldı.

* 1988 yılında köyümüzden bazıları Hasan çayı kenarına yazlık ev temelleri attı,ama hiç kimsede ev yapmadı.

* 1993 yılında köyümüzdeki orta okul açılışana vali geleceği için tüm duvarlar beyaza boyandı.

* 2005 yılında Türk telekom köyün telefon şebekesini yer altına aldı.

* 2006 yılında köyümüz mahallelerinin yolları parke taşı kaplandı.

* 2009 Mayıs ayında boş bulunan köy meydanına çocuk parkı yapıldı.Sığırın önüne kondüsyon aletleri yapıldı.

 

                                             AĞIT


Ahmet'in giydiği heril              Gapımızın önü incir
Benyanarım harıl harıl            İncire vururlar zencir
Öldürmüşler yiğidimi               Usul endirin Hacı'mı
Ben yanarım harıl harıl            Belki biyeri incer                         
             

Yol üstünde goca çınar            Kele garı kele garı                     

Donu gişmiş emir gibi               Duydunmu bize olanı                                             
Nişanlımla ben yanarım            Bıldır verdiğin bedda                      
Oda yansın benim gibi              Geldi dolanı dolanı                        

Gapısında açmış çiçek              Yiğidi ölmeyen yerinmesin                                    
Kak yiğit yayliye göçek               Yiğidi ölmeyen gelmesin                        
Bende seni everirim                    Zor olur evlad acısı                             
Çatal davıl çatal köçek                Döğünür çifte bacısı                        

Nedim ben elin gızın                   Gapısında goca çardak                         
Sokunamam gülü nergizi             Yayılır gazınan ördek                    
Angara'dan istemişlen                  Nişanlımda hasta deyi                           
Seninen ikimizi                             Yiğidimde salmış bardak                                

Yücede olur suyun gözü               Gül ağacım budanmış                                           
Zembelekten acı sözü                   Gülü gonca açsın diye                        
Öldüğüne yanmam amma             Öldürmüşler yiğidimi                         
Yetim galır oğlu gızı                       Ocağı batsın deyi                       

İstanbul'dan gelen ferman               Engin depe yüce depe                         
Dizlerimde yoktur derman               Bende geldim gopa gopa                          
Eğer herifim sağ gelseydi                Yiğit oğlum çok ağlıyor                         
Keseceğim çifte kurban                   Göz yaşını döke döke

Ahmed'in giydiği atlaz                      Mendilinde beş on erik
Atlaza iğne batmaz                          Nerden yedin furşun erik
Babam evi gabul etmez                   Çommanların oraya varık
Yekin goçyiğidim yekin                     Hacı'da yiğidimi vuruk

 

Oğlum getti yadellere                        Emeklerim emekelerim
Beni verdi azgın sele                         Dizim dizim ineklerim
Dünya umurunda değil                       Nolur eller sağaydı
Gıyamatlar gopsa bile                        Gara gözlü ineklerim
Ben yanarım harıl harıl

Nolur çiftliğe varışın                            Enginli üceli dağlar
Ben ağlayıp sen gülüşün                    Garı erir suyu çalar
Hacı sana ardağlama                          Senen analığın batsın
Ben yanarım harıl harıl                        Ana olan böylemi ağlar

Güccük çaylı böyük çaylı                     Boy gibi gapıt dakılı
Ali oğlumun başı bağlı                         Üstüne atgı atılı
Anasıda gelin diye                               Nasıl ılmış Mevlam buna
Zilifleri tel tel bağlı                                Sanki bağa dölü yapılı

Ne deyim de ne söyleyim                      Gapımız gara beli
Ölü benden olmayasın                           Döğüldü buyda dalı
Arap eli tükenirmi                                   Üç gardaşım yesir getti
Beşen beşer ölmeyeynen                       İki İrbehem biri Ali

 

                          Oğlu vurulan bir ananın ağaıdı
 

 

                                               MANİ

 

Ali'min öküzleri kara kara gözleri
Alim bana bakmıyor öküzleri satmıyor
Sen ağa ben ağa bu ineği kim sağa

                 Patlıcanı haşladım
                  Doğramaya başladım
                  Sen aklıma düşünce
                  Ağlamaya başladım

Yılana bak yılana
Gelir dolana dolana
Ben kendimi kaybettim
Bin altın bulana

                       Karabiber şak şak
                        Küstüysen barışak
                        Aramızda dağlar var
                        Mektupla konuşak

Mendilim ipek
Ortası benek
Benim sevdiğim
Nur yüzlü melek

Derleyen Olcay ÇOT

 

                                           BAŞLAMIŞ

 

Başlamış Akdeniz Çukurova                     Sevgi dolu yüreğiyle
Hatay ili Erzin de gavurdağı eteği             Kalbimizde her zaman
Başlamış benim elim                                 İbrahim Ünal babamız
Yetişemese de benim elim                        Nice bir çok akraba

Orman içi bahçeler                                    Mezarlarda yatarlar
Çeşit çeşit meyveler                                  Derin huzur içinde
Güzellikler sevgiler                                    Çok isterdim yaşamalıydım bende
İncir zeytin portakal                                   Sonsuz huzur içinde

Mis kokulu böğürtlen                                  O güzelim köyümde                            
Yok edilmemiş hala                                    Verin artık ne olur
Tiryakilik yaratan                                         Bana bu hasretimi
Doğal mis kokuları

İnsanlar baş eğmedi
Çağdaş makenizmaya
Yaşadılar hep doğal güzellikler içinde
Doğanın ortasında çok güzel Ilıcası

Acı suyu içmesi
Olur dertlere çare
Zor gelsede içmesi
Dayım teyzem ve ablam

 

Tayfur IŞIKOĞLU
27.EKİM.2009 İskenderun

 

                               KARAR VERDİM

 

Karar verdim cesur olmaya kendimi sorgulamaya
Dünüst olmaya doğru cevaplar vermeye
Karar verdim kendime yaslanmaya sonuna kadar
Ayakta durmaya dimdik ve kararlı

Karar verdim hatalarımı görmeye suçlarımı kabullenmeye
Ve kendimi kabullenmeye
Karar verdim hedefime doğru gitmeye
Engelleri aşmaya kendime güvenmeye

Karar verdim kendi kararlarımı almaya
Kararlarımda kararlı olmaya
Kararlarımla kaderimi belerlemeye
Karar verdim ben sonuna kadar

Kararla yoluma devam etmeye
Tereddüt etmeden pişman olmadan
Söylenenlere aldırmadanyürümeye,sonuna kadar
Peki ya sen ?

 

                                HAYAL

 

Bir hayalim varkimsenin bilmediği,bilmesini istemediğim
Belkide zamanı değil diye söyleyemediğim
Bir hayalim car btün hayalleri aştıran,
Aşıldıkça yaklaştıran,yaklaştıkça heycanlandıran
Bir hayalim var herkesinkinden farklı,
Farklı olduğu kadar zorlu,gerçekleşince mutlu sonlu
Bir hayalim var kuş olup uçmak gibi diyardan diyara
Sonra gitmek,hiç gelmemiş gibi buralara
Bir hayalim var herkesin olduğu gibi,her zaman olduğu gibi
Ve hep olacağı gibi
Bir hayalim var bütün bütün hayallerimin gerçek olması gibi...

 

                         DOĞALA ÖZLEM

 

Sakin bir sokakatasın yavaş adımlarla yürüyorsun
Tek duyduğun nefesin birde ayak sesin
Güneş cılız ışıklarıyle hissetiriyor ılıklığını
Hafif bir rüzgar esintisi okşuyor yanaklarını

Tebessüm oluyor bu zarafete teşekkürün
Gözlerin parlıyor mutlusun bir bakışta anlaşılıyor
Hızla yürüyorsun biraz yalpalıyarak
Biraz sallanarak hemde yolun ortasından

Yeni açmış çiçek kokularını nefesini tutacakmış gibi
Derin derin içine çekiyorsun her çektiğin nefeste
Daha hoş kokular geliyor bütün benliğinle hissediyorsun
Düşüncelerine ara veriyorsun anlatılmaz yaşanır sende biliyorsun

Ömründe görmediğin kadar yeşil görüyorsun
Gözlerine inancını yitiriyorsun açık koyu her tonda
Bakmak daha hırslandırıyor gözlerini bir an duruyorsun kıpırdamaksızın
Film şeridi hayatında ilk kez durmayı yeğliyorsun

Bir yeşil takılıyor gözane yüreğin cıs ediyor
Bu yeşil diyorsun son vedaların kalkışında
Ne bir elin ne bir mendilin sallandığı geminin rengi diyorsun
Bir ses düşüncelerini bölüyor bir araç hızla geçerken
 

 

                                                                                Hicret KALLİ

 

                                ESKİ BAHAR

 

Eski bahar ettik baharın narına ahu zar
Değdi BAŞLAMIŞ'ın havasına nazar
Efkarlı bulutlar ufuktan sırıttılar
Baharın havasına kışa yazdılar
Bir adım ötesi efsunlu bir sis
Karabasan gibi çöktü geceye teklifsiz davetsiz
Baharın müjdecisi kuşlar felaket tellalı oldular elçiye zeval olmaz
Lakin onalarada kelimeler sitemkar nota nota
Toprakla buluştu yağmurlar her damlada
Besteyi tamaladılar en tenhalarında bile
Başlamış'ın mıntıka temizliğini yaptılar
Küflü yüreklere bahar ne yazar
Biraz yağmur,rutubet romatizmalı dizler sızlar
Nankör dillerde şükürden çok şikayet kelimeleri var
Ufuklar pencereler kadar dar
İnkar etmiyorum geçmişe özlemem var
Merak ediyorum ne oldu böyle MEVSİMYLER DEĞİŞİCEK KADAR

 

 

Dinle bizden,duy bizden

Adı Başlamış köyümüzün
Maşallah de, değmez gözün
Tükendiği yerdir sözün
Dinle bizden, duy bizden

Bize derler gâvur dağlı
Köyümüz Erzin’e bağlı
En iyi olur portakalı
Dinle bizden duy bizden

Yarım yayladır köyümüz
Âdemden gelir soyumuz
Buz gibi olur suyumuz
Dinle bizden duy bizden

Saman ölçüsüdür çeten
Kışlık bir kumaştır pazen
Guşene de küçük kazan
Dinle bizden duy bizden

Büyükçe taş, Alamalık
Zırbıt, kalkmaz ağırlık
Yaz sebzesidir Avarlık
Dinle bizden, duy bizden

Bezin adı bizde çapıt
Pardesüye denir gapıt
İmamın kayığı tabıt
Dinle bizden duy bizden

Kuzunun küçüğü emlik
Kötülüğe denir kemlik
Söz tatlısı şirincelik
Dinle bizden, duy bizden

Anızın adıdır firez
İzmarite denir körez
Fındık fıstık ise çerez
Dinle bizden, duy bizden

Bibi demek Hala Demek
Sahan da yenilir yemek
Karpuza pencere temek
Dinle bizden, duy bizden

Dönümün dörtte biri evlek
Malamatsa rezil demek
Ha yıkılmak, ha kepmek
Dinle bizden, duy bizden

Fol ne demektir sizde?
Topacın diğer adı bizde
Bizim köyü şöyle gezde
Dinle bizden duy bizden

Eş, goca yani gişi
Bu gerçekten hakkın işi
Yuvayı yapan kuş dişi
Dinle bizden, duy bizden

Bıçağın sapsızı namtı
Yemek çeşididir mantı
Sıcak içerler gantı
Dinle bizden, duy bizden

Gever, arkta su sapağı
Kundak sömelek bağı
Elbiz de örümcek ağı
Dinle bizden, duy bizden

Kapının önüdür eşik
Bebenin yattığı beşik
Yardımlaşma ise keşik
Dinle bizden, duy bizden

Gatiremiz camdan bir kap
Gem ile dövülürdü sap
Düzgün değil ise, çap
Dinle bizden duy bizden

Hoyuk, korkuluk demek
Çaydanlıkta olur sömek
Yıkanmak ise çimmek
Dinle bizden duy bizden

Kadına hitabdır kele
Yazıya gidilir kile
Fistan oldu şimdi jile
Dinle bizden, duy bizden

Yadigâr eşittir teberik
Sılayı rahim ederik
Biz insanı çok severik
Dinle bizden, duy bizden

Seklem doluya yakın
Seklem akıllıdan sakın
Kula yakışanı takın
Dinle bizden, duy bizden

İster tohum ister bider
Ne dersen de ne farkeder
Herkes ektiğini biçer
Dinle bizden, duy bizden

Yeni büyüyen, toraşan
Tırıkda olur gargaşan
Yulafa da denir şıfan
Dinle bizden, duy bizden

Başaksız ekin, gasıl
Tarif etsem sana nasıl
Mal yemidir velhasıl
Dinle bizden, duy bizden

Üllüz kötü, zayıf demek
Ne yaparsan boşa emek
 Derisinden olur deplek 
Dinle bizden, duy bizden           
 
İç giyimin adı köynek
Aklı kısa olur oynak
Yalnız adam ise boydak
Dinle bizden, duy bizden

Damdıra bir telli sazdır
Ne söylesek ona azdır
Sifir ise çok az yağdır
Dinle bizden, duy bizden

Tesdi’nin adı da cere
Apaçık demek eşgere
Bir çeşit taşıt keşgere
Dinle bizden duy bizden

Salkım küçük ise, çıtıf
Cilis, tamamene atıf
Gıdilik küçük ve zayıf
Dinle bizden duy bizden

Darbız rutubetli demek
Dayağa da denir kötek
Çalı çırpı ise çilpek
Dinle bizden duy bizden

Kumun bir irisi çavşak
Bit yavrusudur yavşak
Fasulye sırığı çaltak
Dinle bizden duy bizden

Bil bakalım nedir bıldır
İşte o bir önceki yıldır
Uzağa at demekse fıldır
Dinle bizden, duy bizden

Kısa ya da yarım güdük
Çarkıt ise eski, dökük
Görgüsüz demektir hödük
Dinle bizden, duy bizden

Banyo demek gusülhane
Uydurma sebep bahane
Bağır ise göğüs, sine
Dinle bizden, duy bizden

Horanta ve hane halkı
Yok, biri birinden farkı
Yatak ise pılı, pırtı
Dinle bizden duy, bizden

Bocit naylondan ıbrık
İnce uzun demek sırık
Yünü ip ederdi çıkrık
Dinle bizden, duy bizden,

Sebze fidesi maşdala
Az kullanılmışsa çala
İnanmayız asla fala
Dinle bizden, duy bizden

Şelek sırta alınan yük
Tavuk civcivide cücük
Cümle haşeredir böcük
Dinle bizden, duy bizden

Bakkala denirdi düven
Yalnızca Allah’a güven
Bir bitki adıdır keven
Dinle bizden duy, bizden

Küçük taşın adı helik
Bir kap akıyorsa delik
Temellidir cibelik
Dinle bizden, duy bizden

İncir pestilidir belben
Geldik nereye nereden
Şimdilik bukadar benden

Dinle bizden, duy bizden

 

Hamdi GEÇER -2020

 

 

İNCİTME GÖNÜL

"Çiçeklerimle hoş geçin,
Balı incitme gönül.
Bir küçük meyve için
Dalı incitme gönül.


Konuşmak bize mahsus,
Olsa da bir güzel süs,
'Ya hayır de,ya sus,
"Dili incitme gönül.

Sevmekten geri kalma,
Yapan ol,yıkan olma,
Sevenlere diken olma,
Gülü incitme gönül.

Başın olsad da yüksek,
Gözün enginde gerek,
Kibirle yürüyerek
Yolu incitme gönül.

Mevla verince azma,
Geri alınca kızma,
Tüten ocağı bozma,
Külü incitme gönül.

Dokunur gayretine,
Karışma hikmetine,
Sahibi hürmetine,
Kulu incitme gönül.


Osmaniyeli Hemşehrimiz şair
Bestami YAZGAN

 

Hatıra

.

1976 yılında köyümüze kar yağmıştı.İlk defa kar görünce,okul arkadaşlarımız birlikte şimdiki çocuk parkının olduğu yerde resim çektirdik.Fotoğrafı rahmetli Erdal ARSLANKURT çekmişti.Soldan sağa;Ö.Remzi İREN,Mehmet ALPASLAN,Yusuf ÇOT,Sinan COŞKUN ve Hamdi GEÇER

 

1971 yılı ilk okul beşinci sınıfta ilk okul bahçesi.Öğretmenimiz,Aysel Boso ÖZMEN ayaktakiler soldan sağa,Ökkeş YÜCEL,Sinan COŞKUN,Ö.Remzi İREN,Mehme CAN Oturanlar:Hamde GEÇER ve Yusf ÇOT

.